De netwerkdag op 27 mei jl rond het nieuwe programma Duurzaam Boer Blijven in Drenthe trok ruim 70 betrokkenen en geïnteresseerden. Naast een aantal melkveehouders uit Drenthe en Friesland waren adviseurs, vertegenwoordigers van lokale overheden, bedrijfsleven en pers aanwezig. Belangrijkste thema van de dag: op welke manier kunnen we met het netwerk rond de boer samenwerken om de kringloopmelkveehouderij uit te breiden richting de ruim 1100 Drentse melkveehouders? Dagvoorzitter was Daan Kuiper van het NMI.
Als start gaf Jappie Rijpma (Alfa Beag accountants) zijn visie op de economische vooruitzichten van de Nederlandse melkveehouderij (zie ook zijn aankondiging). Hierna schetste Frank Verhoeven het belang en de opzet van het programma Duurzaam Boer Blijven in Drenthe. Belangrijk doel van het programma is het terugdringen van de milieubelasting van de melkveehouderij door middel van goed bodemgebruik via de kringloopaanpak. Verhoeven presenteerde de laatste resultaten betreffende nitraatuitspoeling en daar bleek wederom uit dat de deelnemende melkveehouders ruim onder de nitraatnorm bleven.
Hierna beschreef Rein Munniksma, gedeputeerde provincie Drenthe met landelijk gebied, landbouw en recreatie in zijn portefeuille, het belang van deze aanpak. De ervaring met Bedreven Bedrijven Drenthe heeft geleerd dat dit positief werkt op vier belangrijk punten: forse milieuwinst (met name nitraat en ammoniak), winst voor de koeien (langere productieve levensduur), winst voor de ondernemer (minder afhankelijkheid) en winst voorde boer (het bedrijfsinkomen). Het kringloopsysteem moet echter niet aan de melkveehouders worden opgelegd. Veeleer moeten zij worden aangesproken op hun ondernemerschap en vakmanschap.
Henk Brink, bestuursvoorzitter van LTO-Noord, benadrukte de kansen die het recent ondertekende programma Schoon en Zuinig voor de sector kan opleveren. Hierin zijn acties rond energie besparing, co-vergisting, zon & windenergie, precisielandbouw, bodem en water, en emissiearme stalsystemen opgenomen. Volgens Henk Brink is duurzaamheid zeker geen hype; het zal over 20 jaar nog zeker even relevant zijn als nu. De geldstromen gaan echter wel veranderen en zullen meer vanuit verduurzaming van de sector moeten komen. LTO steunt het initiatief Duurzaam Boer blijven in Drenthe dan ook van harte.
Tijdens de discussie gaf Sjors Ketelaar, een van melkveehouders die ruim 8 jaar met de kringloop werkt, een punt van tegenstrijdigheid in het beleid aan. In de Natura 2000 vergunningen voor melkveehouders rond natuurgebieden wordt indirect gestimuleerd naar een hogere productie per koe. Als boer kan je de productie per koe wel verhogen van 8.000 naar 10.000 liter, maar als je met gelijkblijvende ammoniakuitstoot meer koeien wilt houden rond 8.000 liter (op basis van meer ruwvoer volgens de kingloopaanpak), mag dat niet. Rein Munniksma gaf aan dat hij het in essentie hier wel mee eens is, alleen is het in de praktijk lastig te controleren. Gebiedsgerichte afspraken op basis van ‘maatwerk’ zijn noodzakelijk en misschien dat het voorgenomen “kringloopcertificaat” hier antwoorden kan bieden.
Een ander terugkomend punt van discussie was de manier waarop verduurzaming zich verder kan vertalen in extra inkomen voor de boer. Is dit door middel van groene & blauwe diensten? Door middel van vergoeding van bijvoorbeeld een verhoogde CO2 opname bij verbeterde bodemvruchtbaarheid – de zogenaamde carbon credits? Dit project probeert zoveel mogelijk ‘wortels’ te creëren waardoor melkveehouders economisch gestimuleerd worden om duurzamer en volgens de kringloop te gaan produceren. De ‘wortel’ dat het gewoon beter is voor de boer (wat al meerdere jaren binnen het project bewezen is) is blijkbaar niet aantrekkelijk genoeg om massaal de kringloopaanpak te omarmen. Er werd ook meedere keren gewezen dat er meer winst te halen valt dan op bedrijfniveau alleen. Intensievere samenwerking tussen akkerbouw- en veeteelt kan veel opleveren, om ook op dat niveau de kringlopen te sluiten.
De diverse workshops leverde interessante vervolgafspraken op. Deze worden uitgewerkt en hierover berichten we u later uitgebreider.
Verwante artikelen:
